از متن کتاب:
عرفـان اسلامی، بلندتریـن دانـش و بینـش انسـانی و محکمتریـن پایـهء فکـری اسـت کـه بـدان مقـام رسـیدن مسـتلزم جـد و جهـد بیحـد و عنایـت پـروردگار میباشـد.
تصـوف و عرفـان اسلامی، دو رکـن مهـم را میخواهـد، یکـی آمادهگـی و توانایـی کـه در طبیعـت انسـان نهفتـه اسـت و انسـان خـود را بـا ذوق فطـری و جوهـر پارسـایی و معنویـت ّمزیـن و مهـذب میسـازد، دیگـر تحصیـل دانشهـا و علـوم اسـت کـه بـرای کسـب آن تقـوا و زیـور معنـوی و روحانیـت در کار اسـت. پـس دریافـت چنیـن مقـام و منزلـت نصیـب هرکس نمیشـود، امـا ابوالمعانـی بیـدل مـا به ایـن درجـه و مقام نایل شـده اسـت. واضحتریـن برهان در ایـن زمینـه، همانـا اندیشـه و آرای عارفانـه و صوفیانـهء آشـکار وی اسـت کـه میتـوان از طریـق آثـار پربهـای او بـه آن ملتفـت شـد.
درک مفاهیـم شـعر عارفانـه و فلسـفی ابوالمعانـی بیـدل، از آنجـا کـه در بـارهء دنیـای غیرملمـوس و تصورنا کردنـی اسـت و ایـن مفاهیـم در قالـب تصاویـر پیچیـده و مغلـق و اسـتعارات بسـیار غامـض کـه مخصـوص اسـلوب بیدلیسـت، بیـان شـده، فهـم و درک آن بسـا مشـکل و گاه غیرممکـن اسـت.